NS Plan U dieseltreinstellen

Eind jaren ’50 besloot NS ter vervanging van de vooroorlogse dieseltreinstellen DE-3 en DE-5, welke vooral op de drukkere diesellijnen reden, een serie nieuwe dieseltreinstellen te laten ontwerpen door Werkspoor. De serie zou voortbouwen op de TEE DE-4 stellen en de Hondekoppen en zelf een voorloper zijn van de latere series Plan T en Plan V.

De stellen werden tussen 1960 en 1963 afgeleverd, in de dan gangbare rode kleur voor dieseltractie. De stellen waren mechanisch koppelbaar met al het oude stroomlijnmaterieel. Diverse vernieuwingen werden met de introductie van Plan U ingevoerd zoals centrale deursluiting en een omroepinstallatie. Bovendien waren de stellen veel lichter gebouwd dan tot dan toe gangbaar, door veelvuldig gebruik van aluminium, gelaste constructies en kunststoffen. Mede hierdoor werd ook een veel grotere acceleratie bereikt ten opzichte van hun voorgangers.

Vanaf 1968 werden de treinstellen in de NS-huisstijl geel met grijze schorten en daken, alsmede blauwe reclamebanen, geschilderd. Bovendien werden de schuifdeuren, welke vooral in de winter problemen gaven, vervangen door zwenk-zwaai-deuren. Eind jaren ’70 bleek dat de toegepaste dieselmotoren versleten waren en dat reservedelen niet meer leverbaar waren. Hierop werden alle stellen van een SACM 12-cilinder dieselmotor voorzien, welke sterk lijkt op die uit de NS 2400 diesellokomotieven.

De bedoeling was eind jaren ’90 alle stellen af te voeren. Door een groot materieelgebrek werd echter besloten een 15-tal stellen een renovatie te geven. Hierbij werden door Wartsila nagebouwde SACM motoren geplaatst en werd de wisselstroomgenerator in de machinekamer vervangen door een Bredenoord aggregaat in de bagageruimte, waarbij op het dak een grote kist kwam voor de uitlaat en warme lucht afvoer. Eind 2003 valt dan alsnog het doek voor de hele serie Plan U bij NS.

Er zijn thans 4 stellen in Nederland bewaard gebleven (2 bij de SHD, 1 bij het Spoorwegmusuem en 1 bij de Stichting DE-3), twee stellen staan in Slowakije en 5 stellen zijn verkocht aan Roemenie. De rest van de serie is gesloopt.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *